fa تدوین برنامه تنظیم هیجان مبتنی بر مدل گراس با سینی شن درمانی: تعیین اثربخشی آن بر خود تنظیمی هیجانی و تعامل با همسالان و والدین در کودکان ابتدایی با اختلال نارسایی توجه/ بیش فعالی روانشناسی Psychology مقاله پژوهشی اصیل Original Research Article <p dir="RTL" style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><strong><span 2="" mitra="" style="font-family:">زمینه و هدف:</span></strong><span 2="" mitra="" style="font-family:"> کودکان با اختلال نارسایی توجه/ بیش‌فعالی مشکلات همراه دیگری نیز دارند که نقص در تنظیم هیجان یکی از مهم‌ترین آن‌هاست. هدف از این پژوهش تدوین برنامه تنظیم هیجان مبتنی بر مدل گراس <span style="background-color:lime">با سینی شن درمانی</span> و <span style="background-color:yellow">تعیین</span> اثربخشی آن بر خودتنظیمی هیجانی و تعامل با همسالان و والدین <span style="background-color:yellow">در کودکان ابتدایی با اختلال نارسایی توجه/ بیش‌فعالی</span> بود. </span></span></span></p> <p dir="RTL" style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><strong><span 2="" mitra="" style="font-family:">روش بررسی:</span></strong> <span 2="" mitra="" style="font-family:">پژوهش حاضر <span style="background-color:yellow">نیمه</span> آزمایشی با طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری بود.</span> <span 2="" mitra="" style="font-family:">جامعه آماری شامل همه کودکان دوره اول تا ششم دبستان با تشخیص اختلال نارسایی توجه/ بیش‌فعالی در سال تحصیلی 1403-1402 در مدارس استان گیلان بود. نمونه‌گیری با همکاری پرسنل مدارس و روانپزشکان از مدارس و کلینیک‌های روانپزشکی انجام شد و 27 نفر <span style="background-color:yellow">داوطلب واجد شرایط</span> با توجه به نتایج مقیاس درجه‌بندی کانرز (فرم تجدید نظر شده) (کانرز و همکاران، 1998) و رضایت خانواده‌ها در دو گروه آزمایش و گواه قرار گرفتند. ابزارهای پژوهش شامل </span><span 2="" mitra="" style="font-family:">مقیاس درجه‌بندی کانرز</span> <span 2="" mitra="" style="font-family:">والدین (فرم تجدید نظر شده)( کانرز و همکاران، 1998)، </span><span 2="" mitra="" style="font-family:">مقیاس تنظیم هیجان( شیلدز و سیتچی، 1997)،</span> <span 2="" mitra="" style="font-family:">پرسشنامه مهارت‌های اجتماعی(ماتسون و همکاران، 1983)</span><span 2="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black"> و </span></span><span style="background-color:yellow"><span 2="" mitra="" style="font-family:">مقیاس رابطه والد- کودک (دریسکول و پیانتا، 2011)</span></span><span 2="" mitra="" style="font-family:"> بود. </span><span style="background-color:yellow"><span 2="" mitra="" style="font-family:">پس از انجام پیش‌آزمون، مداخله طراحی شده در ده جلسه 45 دقیقه‌ای بر گروه آزمایش اجرا و سپس پس‌آزمون و بعد از گذشت دو ماه پیگیری انجام شد</span></span><span 2="" mitra="" style="font-family:">. </span><span 2="" mitra="" style="font-family:">تحلیل داده‌ها با روش تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر در نرم‌افزار </span><span dir="LTR" new="" roman="" style="font-family:" times="">SPSS</span><span 2="" mitra="" style="font-family:"> نسخه 26 و با <span style="background-color:lime">سطح معناداری 05/0</span> انجام شد. </span></span></span></p> <p dir="RTL" style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><strong><span 2="" mitra="" style="font-family:">یافته‌ها:</span></strong> <span style="background-color:yellow"><span 2="" mitra="" style="font-family:">نتایج پژوهش نشان داد اثر متقابل گروه*زمان (تفاوت بین گروه آزمایش و گواه از پیش‌آزمون تا پس‌آزمون) معنادار بود. نتایج نشان داد که در </span></span><span style="background-color:yellow"><span 2="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black">مولفه های تنظیم هیجان (تنظیم هیجان (010/0=</span></span></span><span style="background-color:yellow"><span style="color:black">p</span></span><span style="background-color:yellow"><span 2="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black">) بی‌ثباتی/ منفی‌گرایی(001/0=</span></span></span><span style="background-color:yellow"><span style="color:black">p</span></span><span style="background-color:yellow"><span 2="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black">))، مولفه های&nbsp; مهارت اجتماعی (رفتار اجتماعی مناسب (001/0=</span></span></span><span style="background-color:yellow"><span style="color:black">p</span></span><span style="background-color:yellow"><span 2="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black">) ، رابطه با همسالان (034/0=</span></span></span><span style="background-color:yellow"><span style="color:black">p</span></span><span style="background-color:yellow"><span 2="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black">) ، رفتار غیراجتماعی (019/0=</span></span></span><span style="background-color:yellow"><span style="color:black">p</span></span><span style="background-color:yellow"><span 2="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black">) ، پرخاشگری و تکانشگری (021/0=</span></span></span><span style="background-color:yellow"><span style="color:black">p</span></span><span style="background-color:yellow"><span 2="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black">) و برتری طلبی(020/0=</span></span></span><span style="background-color:yellow"><span style="color:black">p</span></span><span style="background-color:yellow"><span 2="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black">)) و مولفه های رابطه والد کودک (صمیمیت (010/0=</span></span></span><span style="background-color:yellow"><span style="color:black">p</span></span><span style="background-color:yellow"><span 2="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black">)&nbsp; و کشمکش(001/0=</span></span></span><span style="background-color:yellow"><span style="color:black">p</span></span><span style="background-color:yellow"><span 2="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black">)) بین دو گروه آزمایش و گواه تفاوت معناداری وجود </span></span></span><span style="background-color:lime"><span 2="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black">داشت</span></span></span><span style="background-color:yellow"><span 2="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black">. نتایج نشان داد که مداخله صورت گرفته روی گروه آزمایش تاثیرگذار بوده و گروه گواه تغییر معناداری </span></span></span><span style="background-color:lime"><span 2="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black">نداشت</span></span></span><span style="background-color:yellow"><span 2="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black">. بعلاوه اثر متقابل از پس آزمون تا پیگیری معنادار نبود که نشان می دهد مداخله ثبات </span></span></span><span style="background-color:lime"><span 2="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black">داشت</span></span></span><span style="background-color:yellow"><span 2="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black">. </span></span></span></span></span></p> <div class="WordSection1"> <p style="text-align:justify"><span style="font-size:12pt"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><strong>Background & objective:</strong> <span style="background-color:yellow">Children with attention-deficit/hyperactivity disorder </span><span style="background-color:yellow">are diagnosed with three main symptoms which are attention deficit, hyperactivity and impulsiveness.</span> In addition to these main symptoms, they also have other comorbid problems. One of the most important of them is a defect in emotion regulation<span dir="RTL" lang="AR-SA">. </span>Emotion regulation problems are seen in these children continuously throughout their life and it affects their relationship with their parents and peers, too<span dir="RTL" lang="AR-SA">. </span>In explaining emotion regulation, Gross process model has a significant empirical background. <span style="background-color:yellow">This model has some strategies which are based on their initial effect on the emotion generation process. It is used widely for adults in researches and in this study is adopted for children. </span><span style="background-color:yellow">In addition, </span><span style="background-color:yellow">sand tray therapy is an evidence- based treatment for emotional problems of children.</span> So, the purpose of this research was to develop an emotion regulation program based on the Gross model with sand tray therapy and its effectiveness on emotional self-regulation and relationship with peers and parents in primary school children with attention deficit/hyperactivity disorder.</span></span></p> <p><span style="font-size:12pt"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><strong><span style="color:black">Methods:</span></strong><span style="color:black"> <span style="background-color:yellow">The research method was quasi&ndash;experimental with a pretest- posttest- follow up design and a control group. The statistical population includes all children from the first to the sixth grade of primary school with the diagnosis of attention deficit/hyperactivity disorder in the academic year of 2023-2024 in the schools of Gilan province, Iran. Sampling was done with the cooperation of school personnel and psychiatrists from clinics, and 27 children were placed in two experimental (14 children) and control (13 children) groups according to the results of the </span></span></span></span></p> <p><span style="font-size:12pt"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><span style="background-color:yellow"><span style="color:black">Conners parent rating scale&ndash;Revised Form (Conners et al, 1998) and the satisfaction of the parents. Research tools include Connors parent rating scale&ndash;revised form (Conners et al, 1998), emotion regulation scale (Shields & Cichetti, 1997), social skills questionnaire (Matson et al, 1983) and parent-child relationship scale (Driscoll & Pianta, 2011). The pre-tests were taken and then the program was administered to the intervention group in ten 45-minute sessions.</span></span> <span style="background-color:yellow"><span style="color:black">After that, the post tests were taken and after two months the follow-up were done. Data analysis was done by analysis of variance with repeated measurements in SPSS version 26 software. A significance level of 0.05 was considered.</span></span></span></span></p> <p><span style="font-size:12pt"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><strong>Results: </strong><span style="background-color:yellow">The findings of the study showed a significant difference between two groups from pre-test to post- test which means the intervention was effective in experimental group. The differences were in emotion regulation (p=0/001) and lability/ negativity (p=0/001) (emotion regulation components), peer </span><span style="background-color:yellow">relationship (p=0/034) and child- parent relationship components (conflict: p=0/001, closeness: p=0/010). Also, there is no significant difference in post- test to follow- up (p > 0/05), which means that the intervention effect has been stable in experimental group over time.</span>&nbsp; </span></span></p> <p><span style="font-size:12pt"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><strong>Conclusion: </strong>The findings of this study indicate that the emotion regulation program based on Gross model and with sand tray therapy can be an intervention for emotion regulation problems and relationship with peers and parents of primary school children with attention deficit/hyperactivity disorder. Using such interventions can be suitable for these children.</span></span></p> </div> تنظیم هیجان, سینی شن درمانی, رابطه با همسالان, رابطه با والدین Emotion regulation, Sand tray therapy, Relationship with peers, Relationship with parents 0 0 http://jdisabilstud.org/browse.php?a_code=A-12-3933-1&slc_lang=fa&sid=1 Saba Samadzadeh صبا صمدزاده samadzadeh.s@ut.ac.ir 100319475328460067871 100319475328460067871 No University of Tehran دانشگاه تهران Saeid Hassanzadeh سعید حسن‌زاده shasanz@ut.ac.ir 100319475328460067872 100319475328460067872 Yes University of Tehran دانشگاه تهران Mohsen Shokoohi Yekta محسن شکوهی‌یکتا msyekta@ut.ac.ir 100319475328460067873 100319475328460067873 No University of Tehran دانشگاه تهران Masoud Gholamali Lavasani مسعود غلامعلی لواسانی lavasani@ut.ac.ir 100319475328460067874 100319475328460067874 No University of Tehran دانشگاه تهران